同济高数 第11章 第11-6-*2题
📝 题目
*2.求下列向量 $\boldsymbol{A}$ 穿过曲面 $\Sigma$ 流向指定侧的通量:
(1) $\boldsymbol{A}=y z i+x z j+x y k, \Sigma$ 为圆柱 $x^{2}+y^{2} \leqslant a^{2}(0 \leqslant z \leqslant h)$ 的全表面,流向外侧;
(2) $\boldsymbol{A}=(2 x-z) i+x^{2} y j-x z^{2} k, \Sigma$ 为立方体 $0 \leqslant x \leqslant a, 0 \leqslant y \leqslant a, 0 \leqslant z \leqslant a$ 的全表面,流向外侧;
(3) $\boldsymbol{A}=(2 x+3 z) \boldsymbol{i}-(x z+y) \boldsymbol{j}+\left(y^{2}+2 z\right) \boldsymbol{k}, \boldsymbol{\Sigma}$ 是以点 $(3,-1,2)$ 为球心,半径 $R=3$ 的球面,流向外侧.
💡 答案解析
[AI解答]
[AI解答]
(1)
向量场
$$
\boldsymbol{A}=y z\,\boldsymbol{i}+x z\,\boldsymbol{j}+x y\,\boldsymbol{k}
$$
穿过圆柱面 $x^2+y^2 \le a^2,\;0\le z\le h$ 的全表面外侧的通量。
使用高斯散度定理:
$$
\Phi = \iiint_{V} \nabla\cdot\boldsymbol{A}\,dV
$$
先计算散度:
$$
\nabla\cdot\boldsymbol{A} = \frac{\partial}{\partial x}(yz) + \frac{\partial}{\partial y}(xz) + \frac{\partial}{\partial z}(xy) = 0+0+0 = 0
$$
因此
$$
\Phi = \iiint_{V} 0\,dV = 0
$$
(2)
向量场
$$
\boldsymbol{A} = (2x - z)\,\boldsymbol{i} + x^{2}y\,\boldsymbol{j} - x z^{2}\,\boldsymbol{k}
$$
穿过立方体 $0\le x\le a,\;0\le y\le a,\;0\le z\le a$ 全表面外侧的通量。
计算散度:
$$
\nabla\cdot\boldsymbol{A} = \frac{\partial}{\partial x}(2x - z) + \frac{\partial}{\partial y}(x^{2}y) + \frac{\partial}{\partial z}(-x z^{2})
$$
$$
= 2 + x^{2} - 2xz
$$
由高斯散度定理:
$$
\Phi = \int_{0}^{a}\int_{0}^{a}\int_{0}^{a} (2 + x^{2} - 2xz)\,dx\,dy\,dz
$$
先对 $x$ 积分:
$$
\int_{0}^{a} (2 + x^{2} - 2xz)\,dx = \left[2x + \frac{x^{3}}{3} - x^{2}z\right]_{0}^{a} = 2a + \frac{a^{3}}{3} - a^{2}z
$$
再对 $y$ 积分(被积函数与 $y$ 无关,乘以 $a$):
$$
\int_{0}^{a} \left(2a + \frac{a^{3}}{3} - a^{2}z\right) dy = a\left(2a + \frac{a^{3}}{3} - a^{2}z\right)
$$
最后对 $z$ 积分:
$$
\Phi = \int_{0}^{a} \left(2a^{2} + \frac{a^{4}}{3} - a^{3}z\right) dz
= \left[2a^{2}z + \frac{a^{4}}{3}z - \frac{a^{3}z^{2}}{2}\right]_{0}^{a}
$$
$$
= 2a^{3} + \frac{a^{5}}{3} - \frac{a^{5}}{2}
= 2a^{3} - \frac{a^{5}}{6}
$$
(3)
向量场
$$
\boldsymbol{A} = (2x+3z)\,\boldsymbol{i} - (xz+y)\,\boldsymbol{j} + (y^{2}+2z)\,\boldsymbol{k}
$$
穿过球心 $(3,-1,2)$、半径 $R=3$ 的球面外侧的通量。
计算散度:
$$
\nabla\cdot\boldsymbol{A} = \frac{\partial}{\partial x}(2x+3z) + \frac{\partial}{\partial y}(-xz - y) + \frac{\partial}{\partial z}(y^{2}+2z)
$$
$$
= 2 + (-1) + 2 = 3
$$
由高斯散度定理,通量等于
$$
\Phi = \iiint_{V} 3\,dV = 3 \cdot \text{球的体积}
$$
球的体积为
$$
V = \frac{4}{3}\pi R^{3} = \frac{4}{3}\pi \cdot 27 = 36\pi
$$
因此
$$
\Phi = 3 \times 36\pi = 108\pi
$$
最终答案:
(1)$0$
(2)$\displaystyle 2a^{3} - \frac{a^{5}}{6}$
(3)$108\pi$
难度:★★☆☆☆