第10章 · 第10-5-5题

exercise

📝 题目

5.计算下列积分: (1) $\displaystyle{\int}_{0}^{1} \frac{\arctan x}{x} \frac{\mathrm{~d} x}{\sqrt{1-x^{2}}}$ ; (2) $\displaystyle{\int}_{0}^{1} \sin \left(\ln \frac{1}{x}\right) \frac{x^{b}-x^{a}}{\ln x} \mathrm{~d} x(0\lt a\lt b)$ .

💡 答案与解析

[AI解答]

[AI解答]

我们分别计算两个积分。

---

### (1) 计算 $$ I = \int_{0}^{1} \frac{\arctan x}{x} \frac{\mathrm{d} x}{\sqrt{1-x^{2}}} $$

**步骤1:变量代换** 令 $ x = \sin t $,则 $ t \in [0, \frac{\pi}{2}] $, $$ \mathrm{d}x = \cos t \, \mathrm{d}t, \quad \sqrt{1-x^2} = \cos t $$ 于是 $$ \frac{\mathrm{d}x}{\sqrt{1-x^2}} = \mathrm{d}t $$ 且 $$ \frac{\arctan x}{x} = \frac{\arctan(\sin t)}{\sin t} $$ 所以 $$ I = \int_{0}^{\pi/2} \frac{\arctan(\sin t)}{\sin t} \, \mathrm{d}t $$

**步骤2:利用积分公式** 考虑含参积分 $$ F(a) = \int_{0}^{\pi/2} \frac{\arctan(a \sin t)}{\sin t} \, \mathrm{d}t $$ 则 $ F(0)=0 $,且 $$ F'(a) = \int_{0}^{\pi/2} \frac{1}{1 + a^2 \sin^2 t} \, \mathrm{d}t $$ 这是一个标准积分,结果为 $$ \int_{0}^{\pi/2} \frac{\mathrm{d}t}{1 + a^2 \sin^2 t} = \frac{\pi}{2\sqrt{1+a^2}} $$ 因此 $$ F'(a) = \frac{\pi}{2\sqrt{1+a^2}} $$ 积分得 $$ F(a) = \frac{\pi}{2} \ln\left(a + \sqrt{1+a^2}\right) $$ 令 $ a = 1 $,得 $$ I = F(1) = \frac{\pi}{2} \ln(1+\sqrt{2}) $$

因此 $$ \boxed{\displaystyle \frac{\pi}{2}\ln(1+\sqrt{2})} $$

---

### (2) 计算 $$ J = \int_{0}^{1} \sin\left(\ln\frac{1}{x}\right) \frac{x^{b} - x^{a}}{\ln x} \, \mathrm{d}x, \quad 0 < a < b $$

**步骤1:变量代换** 令 $ t = -\ln x $,则 $ x = e^{-t} $,$ \mathrm{d}x = -e^{-t} \mathrm{d}t $,当 $ x:0\to 1 $ 时,$ t:\infty \to 0 $。 于是 $$ \sin\left(\ln\frac{1}{x}\right) = \sin t $$ $$ x^{b} - x^{a} = e^{-b t} - e^{-a t} $$ $$ \ln x = -t $$ 因此 $$ \frac{x^{b} - x^{a}}{\ln x} \mathrm{d}x = \frac{e^{-b t} - e^{-a t}}{-t} \cdot (-e^{-t} \mathrm{d}t) = \frac{e^{-b t} - e^{-a t}}{t} e^{-t} \mathrm{d}t $$ 注意符号: 原积分 $$ J = \int_{0}^{1} \sin\left(\ln\frac{1}{x}\right) \frac{x^{b} - x^{a}}{\ln x} \mathrm{d}x $$ 代换后,积分限变为 $ t:\infty \to 0 $,需交换上下限,得 $$ J = \int_{0}^{\infty} \sin t \cdot \frac{e^{-(a+1)t} - e^{-(b+1)t}}{t} \, \mathrm{d}t $$

**步骤2:利用Frullani型积分公式** 已知公式(可视为正弦变换的Frullani型): $$ \int_{0}^{\infty} \frac{\sin t}{t} \left(e^{-\alpha t} - e^{-\beta t}\right) \mathrm{d}t = \arctan\frac{1}{\alpha} - \arctan\frac{1}{\beta}, \quad \alpha,\beta > 0 $$ 这里 $\alpha = a+1$,$\beta = b+1$,所以 $$ J = \arctan\frac{1}{a+1} - \arctan\frac{1}{b+1} $$ 也可写作 $$ J = \arctan\left( \frac{b-a}{(a+1)(b+1)+1} \right) $$ 但最简形式为 $$ \boxed{\displaystyle \arctan\frac{1}{a+1} - \arctan\frac{1}{b+1}} $$

---

**难度评级**:★★★★☆ 两个积分均需巧妙的变量代换与含参积分或特殊积分公式,技巧性较强。