第9章 · 第9-5-7题

exercise

📝 题目

7.设 $\Phi(u, v)$ 具有连续偏导数,证明由方程 $\Phi(c x-a z, c y-b z)=0$ 所确定的函数 $z=f(x, y)$ 满足 $a \frac{\partial z}{\partial x}+b \frac{\partial z}{\partial y}=c$.

💡 答案与解析

[AI解答]

[AI解答] 我们设 $$ u = c x - a z,\quad v = c y - b z, $$ 其中 $z = f(x, y)$ 由方程 $$ \Phi(u, v) = 0 $$ 隐式确定,且 $\Phi$ 具有连续偏导数,且 $\frac{\partial \Phi}{\partial u}, \frac{\partial \Phi}{\partial v}$ 不全为零(以保证隐函数存在)。

对方程 $\Phi(u, v) = 0$ 两边关于 $x$ 求偏导,注意 $u, v$ 均依赖于 $x$ 和 $y$:

$$ \frac{\partial \Phi}{\partial u} \cdot \frac{\partial u}{\partial x} + \frac{\partial \Phi}{\partial v} \cdot \frac{\partial v}{\partial x} = 0. $$

而 $$ \frac{\partial u}{\partial x} = c - a \frac{\partial z}{\partial x},\quad \frac{\partial v}{\partial x} = 0 - b \frac{\partial z}{\partial x} = -b \frac{\partial z}{\partial x}. $$

代入得 $$ \frac{\partial \Phi}{\partial u} \left( c - a \frac{\partial z}{\partial x} \right) + \frac{\partial \Phi}{\partial v} \left( -b \frac{\partial z}{\partial x} \right) = 0. $$ 整理为 $$ c \frac{\partial \Phi}{\partial u} = \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) \frac{\partial z}{\partial x}. \tag{1} $$

再对 $y$ 求偏导: $$ \frac{\partial \Phi}{\partial u} \cdot \frac{\partial u}{\partial y} + \frac{\partial \Phi}{\partial v} \cdot \frac{\partial v}{\partial y} = 0, $$ 其中 $$ \frac{\partial u}{\partial y} = 0 - a \frac{\partial z}{\partial y} = -a \frac{\partial z}{\partial y},\quad \frac{\partial v}{\partial y} = c - b \frac{\partial z}{\partial y}. $$

代入得 $$ \frac{\partial \Phi}{\partial u} \left( -a \frac{\partial z}{\partial y} \right) + \frac{\partial \Phi}{\partial v} \left( c - b \frac{\partial z}{\partial y} \right) = 0, $$ 整理为 $$ c \frac{\partial \Phi}{\partial v} = \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) \frac{\partial z}{\partial y}. \tag{2} $$

将 (1) 和 (2) 两式相加: $$ c \left( \frac{\partial \Phi}{\partial u} + \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) = \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) \left( \frac{\partial z}{\partial x} + \frac{\partial z}{\partial y} \right). $$

但我们实际需要的是 $a \frac{\partial z}{\partial x} + b \frac{\partial z}{\partial y}$。 将 (1) 式乘以 $a$,(2) 式乘以 $b$,再相加:

$$ a c \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b c \frac{\partial \Phi}{\partial v} = \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) \left( a \frac{\partial z}{\partial x} + b \frac{\partial z}{\partial y} \right). $$

左边提取公因子 $c$: $$ c \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) = \left( a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v} \right) \left( a \frac{\partial z}{\partial x} + b \frac{\partial z}{\partial y} \right). $$

由于 $\Phi$ 有连续偏导且隐函数存在,括号 $a \frac{\partial \Phi}{\partial u} + b \frac{\partial \Phi}{\partial v}$ 一般不为零,可约去,得到 $$ a \frac{\partial z}{\partial x} + b \frac{\partial z}{\partial y} = c. $$

证毕。

难度:★★☆☆☆